پوسیدگی سفید ریشه گردو
پوسیدگی رزلینیایی ریشه
نام دیگر بیماری: پوسیدگی سفید ریشه
پوسیدگی سفید ریشه از جمله بیماریهای خطرناک باغ و خزانه گردو است. عامل آن قارچ آسکومیست است که شکل جنسی آن Rosellinia nercatrix Prill. و غیر جنسی آن Dematophora necartrix R. Hartig نامیده میشود.
نشانه های بیماری
این بیماری در خزانه و باغ رایج است. در باغ، پراکنش درختان آلوده ابتدا به صورت لکه ای است و سپس به صورت حلقه ای اطراف اولین درخت آلوده گسترش می یابد. تاج درختان آلوده تنک و رشد آنها کم یا متوقف شده و دچار سرخشکیدگی، ریز برگی و خزان زودرس میشوند. درختان آلوده کم ثمر هستند، میوه ها ریز، نارس و بی کیفیت است و میوه های نارس معمولاً تا پاییز روی شاخه می مانند. با پیشرفت بیماری، درخت قدرت رویشی خود را از دست میدهد و در بهار بعد، جوانه ها و شکوفه های آن باز نمیشوند. در ریشه، میسیلیوم ها ابتدا به ریشه های موئین حمله میکنند و شبکه کرکی سفید – خاکستری رنگی روی ریشه های موئین می گسترانند و آنها را میپوشانند. در نتیجه حجم ریشه کم میشود به طوری که میتوان نهالهای آلوده را به راحتی از خاک خزانه بیرون کشید. سپس به سوی ریشه های بزرگتر پیشروی میکنند و روی پوست ریشه شبکه کرکی سفید – خاکستری که بعداً قهوه ای و در نهایت سیاه رنگ میشود ایجاد میکنند. همچنین در زیر پوست، ورقه های کرمی رنگی ایجاد میکنند. ریشه آلوده، پوسیده (غیر نرم) و بد بو میشود، پوست آن شکننده و پوسته شده و صمغ از آن خارجی میشود. در این بیماری، علت اصلی ضعف درخت، تخریب فیزیکی ریشه و آوند آبکش است. در عین حال، قارچ رزلینیا با ایجاد اختلال در فتوسنتز بر اثر تولید سم غیر اختصاصی سیتو کلازین ای، علائم بیماری را تشدید میکند. رزلینیا نکاتریکس قارچی فرصت طلب است که به درختان ضعیف حمله میکند. لذا نمیتوان تنکی تاج، سرخشکیدگی و افت محصول که میتواند ناشی از کمبودهای تغذیه ای، نماتدها، آفات و قارچهای خاکزاد نیز باشد را به آن نسبت داد.
چرخه بیماری
آلودگی معمولاً با نفوذ مستقیم قارچ به ریشه های کوچک آغاز میشوند زیرا این ریشه ها فاقد بافتهای ثانویه هستند اما نفوذ به ریشه های بزرگتر مستلزم شکستن بافت چوب پنبه ای توسط بالشتک نفوذی است. تماس ریشه ای راه انتقال این قارچ بین درختان مجاور است و جابجا کردن بقایای ریشه های آلوده (توسط شخم، باد، آب، خاک و حیوانات) یا نهال آلوده، راه انتشار آن به سایر مناطق است.
کنترل
عملیات زراعی
ایزوله کردن کانون اولیه آلودگی: بدین منظور، به محض مشاهده اولین مورد آلودگی، ریشه های آن را هرس کرده و میسوزانند و سپس دور ریشه کانال میکشند. با توجه به اینکه درختان پیرامونی نیز احتمالاً آلوده هستند، ریشه های مجاور آنها را نیز هرس کرده و دور آن کانال میکشند.