فندق

این درخت متعلق به خانواده ی Betulaceae و جنس Corylus است. یکی از مهمترین گونه های فندق که در اروپا کشت میشود، گونه ی C.avellana ( فندوق کوبنات) (Cobnut) است، که میوه های گرد کوتاه دارد. گونه ی دیگری که بومی جنوب شرق اروپا و قسمت غربی آسیاست و نام علمی آن C.maxima ( فندو اروپایی یا فیلبرت) (Filbert) است. فرق عمده بین این دو گونه در اندازه ی پوست سبز میوه آنها ( گریبانه یا براکت) (Bract) است. در نوع اول این پوست کوتاه و آزاد است و موجب میشود که میوه ها پس از رسیدن به راحتی بریزند؛ این گونه ها را به اصطلاح پوست آزاد می نامند، که برای برداشت زود هنگام مناسب هستند؛ ولی در C.maxima میوه پوست بلندی دارد.

در فندوق های ترکیه ای، پوست سبز میوه خیلی کلفت تر و به طور عمیقی در داخل لب های نیزه مانند چنگال شده است. گریبانه در آن بریده با برگچه های ظریف، متعدد و پیچیده با میوه ی پهن است. از جمله گونه هایی است که پاجوش نمی زند. از دیگر گونه های فندوق میتوان C. chinensis ،  C. heterophylla ، C. cornuta ، فندوق تبتی یا C. tibetica و فندق آمریکایی یا C. Americana را نام برد.

فندق، گیاهی یک پایه است که گل های نر و ماده ی آن جدا از هم روی شاخه های یکساله تشکیل میشوند. گل های نر به صورت شاتون در جانب شاخه های یکساله قرار دارند و گل های ماده نیز در جانب و یا انتهای شاخه های یکساله با کلاله ی قرمز رنگ و به صورت خوشه ای ظاهر میشوند. این میوه ها در داخل برگچه هایی به نام گریبانه قرار دارند.

تکثیر فندق بیشتر با استفاده از پاجوش انجام میگیرد؛ ولی میتوان آن را به روش خوابانیدن شاخه و پیوند نیز تکثیر نمود.

میوه ی فند از نظر تلقیح خود ناسازگار است؛ یعنی هیچ یک از ارقام شناخته شده ی آن بدون تلقیح با رقم دیگر، نه تنها قادر به تولید اقتصادی میوه نیستند، بلکه در میان ارقام فندق نیز از نظر قدرت گرده ی گل تفاوت مشاهده میشود.

در مناطقی که زمستان ملایم دارند، گرده افشانی این درخت در زمستان صورت میگیرد؛ اما در مناطقی که زمستان سرد دارند گرده افشانی در اوایل بهار انجام میپذیرد. لولیه گرده از دی ماه تا اواخر خرداد ماه یعنی زمانی که تخمدان میرسدف به حالت رکود باقی می ماند. پس از تلقیح، رشد میوه خیلی سریع است. میوه فندق زمانی می رسد که از پوسته ی خود جدا شو