مدیریت نهالستان گردو

مدیریت نهالستان گردو

مدیریت نهالستان شامل عملیات متعدد از جمله مدیریت موثر آبیاری در طول فصل رشد است. در بیشتر نهالستان ها مدرن آبیاری بارانی به کار می رود چون در این روش آبیاری نسبتا یکنواختی اعمال می شود. آبیاری نواری بهتر از آبیاری بارانی است.

در صورت احساس نیاز نهال ها به عناصر غذایی، کوددهی انجام می شود. کوددهی ازته به دفعات زیاد با مقادیر کم برای تحریک رشد سریع ضرورت دارد.

کنترل علف های هرز برای موفقیت درتولید نهال بسیار ضروری است. کنترل علف ها را می توان با کولتیواتور زدن، استفاده از علف کش ها، یا ترکیبی از این دو روش انجام داد.

ازدیاد نهال گردو از طریق پیوند

پیوند عبارت است از متصل کردن دو قسمت زنده گیاهی به هم به نحوی که هر دو قسمت، توسط باز زایی در محل اتصال با هم یکی شده و به عنوان گیاهی مستقل به رشد ادامه دهند که قسمت بالای محل پیوند را پیوندک و قسمت زیر که به ریشه متصل است پایه نامیده می شود.

پایه های مورد استفاده در تولید نهال گردو پیوندی :

J.hindsii به شوری خاک مقاوم است، دارای سرعت رشد سریع و اتصال پیوند قوی است و همچنین در مقابل عامل پوسیدگی ریشه Armillariamellia و نماتد ریشه مقاوم است اما نسبت به فیتوفترا حساس است .

J.regia و J.nigra در برابر شوری خاک آسیب پذیر هستند و همچنین در برابر PH زیاد کلروز نشان می دهند و نیاز به کلات آهن دارند اما وقتی که گردوی ایرانی روی J.major و یا J.microcarpa پیوند شود این حالت دیده نمی شود. J.regia در برابر غرقابی نسبت به J.hindsii مقاوم تر است اما به سفره آب بالا حساسیت دارد.

در یک تقسیم بندی کلی پیوند به دو گروه تقسیم می شود :

الف) پیوند شاخه بریده که در این نوع پیوند، پیوندک از یک شاخه دارای چند جوانه تشکیل شده است و دارای انواع مختلف است.

ب) پیوند جوانه هرگاه پیوندک از رشد یک جوانه به همراه مقداری از پوست و گاها چوب حاصل شود این عمل را پیوند زنی جوانه می گویند.

اصولا پیوندک در تولید نهال گردو پیوندی باید دارای مشخصات زیر باشد :

*­ جوانه با شاخه بریده کمتر از یک سال سن داشته باشد.

* با پایه سازگار باشد.

* در گردو برای پیوند جوانه و شاخه بریده شاخه بهتر است خشبی باشد و فاقد جوانه های گل باشد.

* شاخه های بالغ و پیوند دهنده دارای مغز پر باشند.

* از شاخه های بالغ و پیوند دهنده و جوانه های غیر گردن دار انتخاب گردد.

* از قسمت وسط شاخه انتخاب شود معمولا جوانه های انتهایی خیلی جوان و ضعیف هستند و جوانه های تحتانی پتانسیل تولید ضعیف تری دارند.

* میزان رشد پیوندک و پایه با هم تناسب داشته باشند.

* پیوندک عاری از عوامل بیماری زا و عوامل آفت زا باشد.

* پیوندک از درختان مادری با مشخصات مطلوب انتخاب شود.

* پایه مناسب برای پیوند گردو باید سالم، سازگار به شرایط محیطی و دارای قابلیت مقاومت به عوامل بیماری زا بوده و ضمن سازگاری با پیوندک قابلیت جا به جایی با کمترین تلفات را داشته باشد.

چرا گیرایی پیوند در گردو ضعیف است ؟

نیاز به دمای بالا جهت تشکیل کالوس، تفاوت در ضخامت پوست پایه و پیوندک، ترشحات آوندهای چوبی، وجود مواد باز دارنده، بالا بودن میزان فنل ها همراه با قند و ژوگلون و اسید کوماریک، مغز چوب پنبه ای ساقه در گردو ، نیاز به رطوبت نسبی بالا در مدت تشکیل کالوس و رشد پیوندک و همچنین محدودیت در تهیه پیوندک مناسب مهمترین عوامل تاثیر گذار در گیرایی پیوند گردو است.

کمبود رطوبت در شاخه پیوندک یکی از عوامل اصلی در کم شدن درصد موفقیت در گرفتن پیوند است، میزان ترکیبات هورمونی شامل IAA و نسبت (C/N) که رابطه مستقیم با نسبت (IAA/ABA) دارد در گرفتن پیوند موثر است.

تهیه و آماده سازی پیوندک گردو :

پیوندک از ارقام و ژنوتیپ های برتری تهیه می شود که دارای خصوصیاتی نظیر باردهی جانبی بالا، محصول زیاد، نسبت مغز به پوست بالا، رنگ مغز روشن، تاریخ برگ دهی دیر و .... است.

معمولا شاخه هایی با طول 160-60 سانتی متر و قطر 16-10 میلی متر دارای کیفیت مناسبی برای تهیه پیوندک شاخه بریده هستند. و از شاخه هایی برای تهیه پیوندک استفاده می گردد که سطح مقطع آنها مدور و گرد بوده و حداقل یک متر طول داشته باشند. شاخه هایی که دارای رشد کم، عدسک های فراوان و برجسته ، دارای جوانه های گردن دار، شاتون های نر فراوان و یا سطح مقطع زاویه دار هستند برای تهیه پیوندک مناسب نیستند. جوانه های مورد نیاز برای پیوند در ماه های آذر، دی و بهمن تهیه و جمع آوری می شوند، طول شاخه های حامل جوانه مهمولا 50-30 سانتی متر بوده و در سردخانه در درجه حرارت 4-0 درجه سانتی گراد با رطوبت 90-80 درصد نگهداری می شوند. بهتر است برای جلوگیری از خشک شدن پیوندک ها آنها را در داخل خاک اره مرطوب و یا پیت قرار داده و سپس آنها را در داخل کیسه های پلاستیکی بزرگ (نظیر کیسه زباله) نگهداری نمود تا رطوبت خود را حفظ نمایند.

ازدیاد نهال گردو از طریق پیوند در محیط کنترل شده :

شرایط لازم برای موفقیت بیشتر عبارت اند از :

-­تولید پایه مناسب

- تهیه پیوندک مناسب

- انتقال پایه و پیوندک به محیط کنترل شده

- نگهداری نهال ها (پایه ها) در دمای 2 تا 3 درجه سانتی گراد تا زمان پیوند

- کنترل دمای محل پیوند در 25 تا 26 درجه سانتی گراد

- کنترل رطوبت نسبی محل پیوند و محیط

-کنترل دمای قسمت های خارج از محل پیوند در 3 تا 5 درجه سانتی گراد

- استفاده از سیستم های مناسب ترموستات، ترموکوپل، و سنسورهای مناسب برای کنترل دما و رطوبت

- تعیین تاریخ مناسب پیوند و سایر عملیات

- تهیه بستر مناسب برای نگهداری نهال ها بعد از عملیات پیوند

- ایجاد شرایط مناسب برای سازگار کردن نهال های پیوندی به شرایط فضای آزاد

انواع پیوند شاخه بریده شامل پیوند نیمانیم به صورت ساده یا پاشنه دار، پیوند V، پیوند اپی کوتیل و پیوند امگا که در این پیوندها از سیستم های کنترل حرارت و رطوبت مانند Hot، callus، Hot cable، Sawdust استفاده می شود.

استفاده از این تکنیک درصد موفقیت در پیوند را بالا می برد.